Çalışma aynı zamanda, araç üreticilerinin teknik, ekonomik ve rekabet hukuku açısından teşvik ettiği genişletilmiş aracın (ExVe) olası eksiklikleri hakkında, OSS Derneği’nin de üyesi olduğu uluslararası Otomotiv satış sonrası derneklerinin federasyonu FIGIEFA’nın endişeleri ile aynı paralelde.
Rekabet hukuku perspektifinin yanı sıra ekonomik açıdan da konunun değerlendirildiği rapora göre,araç üreticilerinin arka plan veri erişim modelleri, 2030 yılına kadar sürücülere ve otomotiv satış sonrasındaki firmalara toplam 65 milyar Euro gibi büyük bir maliyet yükü oluşturacak.
FIA tarafından yayınlanan Otomotivin dijital dönüşümü ve mevcut veri erişim modellerinin ekonomik etkileri raporu, belirtilen modellerin bağımsız satış sonrası servis sağlayıcılarının üzerinde olumsuz etkilerinin olacağı ve araç üreticilerinin satış sonrası pazarla daha fazla bütünleşmesini sağlayacağını vurguluyor. Sonuç olarak araç üreticilerinin bu modellerle son tüketicilerle olan ilişkiler üzerinde daha güçlü bir kontrol sağlayacağı da belirtiliyor.
Bu durum, gelişen otomotiv sektöründe tüketici tercihini, rekabeti ve toplumsal faydaları azaltma etkisine neden olacak ayrıca maliyetleri kademeli olarak da artıracak. 2030 yılına kadar, Avrupa’daki bağımsız otomotiv satış sonrası operatörleri için 33 milyar Euroluk zarara, sürücüler için ise 32 milyar Euro ek maliyete neden olacak.
FIGIEFA’nın CEO’su Sylvia Gotzen konuyu şu sözlerle vurguladı:
“KOBİ’lere ve tüketicilere bu ölçüde zarar vermek kabul edilemez. Araç içi verilere, fonksiyonlara ve kullanıcılara güvenli, doğrudan, gerçek zamanlı, iki yönlü bir erişim sağlamak ve bunların sağlanması için tüm olası yasal önlemleri almak tüketicilere fayda sağlamanın yanı sıra dijital hizmetlerde rekabet ve yenilikçilik sağlar.”
Araç üreticilerinin araçlara imtiyazlı olarak erişime sahip olduğu ve üçüncü tarafların araç içi verilere yalnızca üreticilerin yönetimi altındaki dışa açık bir arka plan sunucusu üzerinden erişebildiği tescilli veri erişim modellerinin hayata geçmesinin tüketicilerde oluşturacağı endişe, geçen yılın sonlarında bağımsız işletmelerin ve Avrupa Komisyonu’nun gündemi olmuştu.
Bu çalışma, Avrupa’da Araç Tamir Özgürlüğü İttifakı olan AFCAR tarafından, Kasım 2018’de yayımlanan “OEM’lerin 3. Parti Telematik Genel Analizi” konulu pratik saha test çalışmasını tamamlamakta. Somut örneklerle “Genişletilmiş Araç” modelinin yol açtığı sayısız teknik ve ticari kısıtlamaya da işaret etmekte. Öte yandan, çalışma bazı araç üreticilerinin sadece seçili üçüncü taraflara açık olan tescilli telematik platformu geliştirdiklerini de gösteriyor.
Avrupa’daki tüm bu gelişmeleri üyesi olduğu FIGIEFA üzerinden takip eden ve Türkiye otomotiv satış sonrası pazarı ile paylaşan Otomotiv Satış Sonrası Ürün ve Hizmetleri Derneği 2000 yılında FIGIEFA’ya üye olmuştur. Aynı zamanda OSS Yönetim Kurulu Üyesi Sn. Serdar ASLAN FIGIEFA Yönetim Kurulu’nda yer almaktadır.
